Wikimedia Commons
Vernoemd naar
Pieter Jansz. Saenredam
Nederlands kunstschilder (1597–1665)(1597–1665)
Pieter Jansz. Saenredam,, was een Noord-Nederlandse kunstschilder, tekenaar en prentmaker, die vooral bekend werd door zijn stadsgezichten en verfijnde tekeningen en schilderijen van het interieur van kerken, waarin het lijnperspectief prachtig tot uiting komt. Hij was de eerste kunstschilder die bestaande kerkinterieurs tot onderwerp nam.
Zijn werk
Saenredam schilderde kerken met wiskundige precisie, licht, ruimte en lijnperspectief als geen ander.
Publiek domein via Wikimedia Commons
De geschiedenis
De Frans Halsbuurt ontwikkelde zich tussen 1895 en 1920, voornamelijk met woningen voor de lagere middenklasse en arbeiders. De Saenredamstraat heeft een gemiddeld bouwjaar van 1907. Bijzonder zijn de vijf blokken rijksmonumentale dienstwoningen uit 1883-1884, gebouwd als onderdeel van de Ripperdakazerne. Deze cavaleriekazerne werd ontworpen door majoor Gijsberti Hodenpijl. Het leger vertrok in 1992; het terrein werd tussen 2005 en 2009 herontwikkeld tot woningen onder de naam "De Ripperda".
Goed om te weten
De vijf kazernepanden (nr 53, 63, 73, 77 en 87) zijn rijksmonumenten in sobere eclectische stijl — rode baksteen met gele hoekdetails. Loop er even langs en kijk omhoog naar de originele raamindelingen uit 1883. Het contrast met de arbeiderswoningen ernaast vertelt het hele verhaal van de straat.
Wat je moet weten
Mooie hoge plafonds van drie meter en decoratief stucwerk, maar energielabel G op 101 van de 218 adressen. Karaktervol wonen met dikke truien in de winter. De WOZ zit rond de €450K — voor Haarlem-Noord prima, maar verwacht geen snelle verduurzaming.
Weetjes
Saenredam is begraven in de Grote Kerk — de kerk die hij minstens elf keer schilderde. Zijn obsessie als schilder, zijn rustplaats als mens.
Planetoïde 9123 Saenredam cirkelt in de asteroïdengordel — de enige Haarlemse schildersstraat waarvan de naamgever ook een ruimteobject heeft.
Een tekening uit 1636 werd pas in 1654 een schilderij — achttien jaar tussen schets en eindwerk, dankzij VOC-dividenden van zijn vader.
De rijksmonumenten op nr. 53-87 waren ooit wasplaatsen en bleekvelden voor de militairen van de Ripperdakazerne.
Het kazernecomplex was het zogenaamde Type Française — direct na de Frans-Duitse Oorlog ontwikkeld met ruimere toetreding van licht en lucht.
De dienstwoningen werden pas in 1965 particulier eigendom — bijna tachtig jaar onder militair beheer voordat gewone Haarlemmers er konden wonen.
Het oudste pand stamt uit 1884, het nieuwste uit 2011. Meer dan een eeuw verschil op één straat.
Vrijwel puur wonen: slechts 4 industrie, 1 winkel tussen 213 woonhuizen.
94% van de bebouwing is vooroorlogs. Het straatbeeld is grotendeels intact gebleven.
Saenredamstraat in cijfers
218
adressen
1884–2011
gem. 1906
88m²
gem. oppervlakte
98%
wonen
Bouwperiode
Meeste panden stammen uit de jaren 1900
172 van 218 adressen komen uit de jaren 1900.
Bron: BAG (Kadaster) via PDOK
In het nu
Vergunningen in Haarlem
Rijksstraatweg 165 en 165A15 aug 2026
Gierstraat 2215 aug 2026
1 te koop op de Saenredamstraat
Bronnen: Officiële Bekendmakingen, Huispedia, Agenda
Rijksmonumenten (5)
Ripperdakazerne: dienstwoning
Saenredamstraat 53 t/m 61
RM 513331
Ripperdakazerne: dienstwoning
Saenredamstraat 63 t/m 69
RM 513332
Ripperdakazerne: dienstwoning
Saenredamstraat 73 t/m 75
RM 513333
Ripperdakazerne: dienstwoning
Saenredamstraat 77 t/m 85
RM 513334
Ripperdakazerne: dienstwoning
Saenredamstraat 87 t/m 95
RM 513335